Khi thực hiện mua bán nhà đất, bên mua và bên bán đều phải thực hiện nghĩa vụ tài chính với Nhà nước, bao gồm nhiều loại thuế và lệ phí khác nhau. Tuy nhiên, không ít người vẫn thắc mắc ai là người chịu thuế khi mua bán nhà đất – người mua hay người bán?
Bài viết dưới đây của Tư Vấn Luật Huy Hoàng sẽ giúp bạn hiểu rõ trách nhiệm thuế của từng bên theo quy định pháp luật hiện hành.
Các loại thuế, lệ phí khi mua bán nhà đất
Theo quy định pháp luật Việt Nam, khi giao dịch mua bán, chuyển nhượng nhà đất, các bên phải thực hiện các nghĩa vụ tài chính sau:
- Thuế thu nhập cá nhân (TNCN)
- Lệ phí trước bạ
- Phí thẩm định hồ sơ
- Phí công chứng, chứng thực hợp đồng
Tuy nhiên, không phải tất cả các khoản này đều do một bên chịu. Mỗi loại thuế, phí sẽ có người nộp cụ thể, được pháp luật quy định rõ ràng.

Ai là người chịu thuế khi mua bán nhà đất?
(1) Thuế thu nhập cá nhân – Bên bán chịu
Theo Điều 17 Thông tư 92/2015/TT-BTC, bên chuyển nhượng (người bán) là người có nghĩa vụ nộp thuế thu nhập cá nhân.
- Mức thuế: 2% trên giá chuyển nhượng ghi trong hợp đồng (hoặc giá do Nhà nước quy định nếu thấp hơn bảng giá đất).
- Trường hợp được miễn thuế:
- Chuyển nhượng giữa cha mẹ và con, vợ và chồng, anh chị em ruột.
- Chỉ có duy nhất một căn nhà hoặc quyền sử dụng đất ở và đã sử dụng trên 183 ngày.
👉 Ví dụ:
Anh A bán cho chị B mảnh đất 2 tỷ đồng → Anh A phải nộp thuế TNCN = 2% × 2 tỷ = 40 triệu đồng.
(2) Lệ phí trước bạ – Bên mua chịu
Theo Điều 3 Nghị định 10/2022/NĐ-CP, bên nhận chuyển nhượng (người mua) phải nộp lệ phí trước bạ khi đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng đất.
- Mức thu: 0,5% trên giá trị nhà đất ghi trong hợp đồng hoặc giá do UBND tỉnh quy định.
- Trường hợp miễn lệ phí: Nhà đất được thừa kế, tặng cho giữa người thân trong gia đình theo quy định pháp luật.
👉 Ví dụ:
Chị B mua nhà của anh A giá 2 tỷ đồng → Chị B nộp lệ phí trước bạ = 0,5% × 2 tỷ = 10 triệu đồng.
(3) Phí công chứng – Hai bên tự thỏa thuận
Phí công chứng hợp đồng mua bán nhà đất được tính theo giá trị hợp đồng chuyển nhượng, quy định tại Thông tư 257/2016/TT-BTC.
Thông thường:
- Hai bên có thể tự thỏa thuận chia đôi phí công chứng.
- Nếu không thỏa thuận, người yêu cầu công chứng (thường là bên bán hoặc bên mua) sẽ chịu phí.
(4) Phí thẩm định hồ sơ – Bên mua nộp
Khi người mua nộp hồ sơ sang tên sổ đỏ, sẽ phải đóng phí thẩm định hồ sơ, do UBND cấp tỉnh quy định, thường dao động từ 0,15% – 0,2% giá trị chuyển nhượng.
Tóm tắt nghĩa vụ thuế của hai bên
| Loại thuế, phí | Người chịu trách nhiệm nộp | Mức thuế/phí |
| Thuế thu nhập cá nhân | Bên bán | 2% giá trị chuyển nhượng |
| Lệ phí trước bạ | Bên mua | 0,5% giá trị chuyển nhượng |
| Phí công chứng | Hai bên thỏa thuận | Theo biểu phí công chứng |
| Phí thẩm định hồ sơ | Bên mua | Theo quy định từng địa phương |
👉 Trong thực tế, nhiều bên thỏa thuận lại nghĩa vụ thuế trong hợp đồng (ví dụ: bên mua nộp thay bên bán), nhưng về mặt pháp lý, người chịu trách nhiệm chính vẫn là người được quy định trong luật.
Lưu ý khi thực hiện nghĩa vụ thuế nhà đất
- Kiểm tra kỹ giá tính thuế theo bảng giá đất của UBND địa phương.
- Lưu giữ hóa đơn, biên lai nộp thuế để tránh tranh chấp sau này.
- Nếu bên mua nộp thuế thay bên bán, cần ghi rõ điều khoản này trong hợp đồng chuyển nhượng để tránh rủi ro pháp lý.
- Khi chuyển nhượng giữa người thân trong gia đình, nên làm hồ sơ miễn thuế, lệ phí theo quy định để tránh nộp thừa.
Dịch vụ tư vấn thuế nhà đất – Tư Vấn Luật Huy Hoàng
Với đội ngũ luật sư và chuyên viên pháp lý am hiểu lĩnh vực đất đai – thuế, Tư Vấn Luật Huy Hoàng cung cấp các dịch vụ chuyên nghiệp:
- Tư vấn nghĩa vụ thuế khi mua bán, tặng cho, thừa kế nhà đất.
- Hỗ trợ làm hồ sơ khai thuế, miễn thuế, sang tên sổ đỏ.
- Đại diện khách hàng làm việc với cơ quan thuế, công chứng, văn phòng đăng ký đất đai.
- Tư vấn soạn thảo hợp đồng mua bán, chuyển nhượng, ủy quyền đúng quy định.
Tư Vấn Luật Huy Hoàng – Uy tín, minh bạch và đồng hành trọn vẹn cùng khách hàng trong mọi giao dịch nhà đất.
✅ Khi mua bán nhà đất,
- Bên bán chịu thuế thu nhập cá nhân,
- Bên mua chịu lệ phí trước bạ và phí thẩm định hồ sơ,
- Phí công chứng do hai bên thỏa thuận.
Nếu bạn đang chuẩn bị mua hoặc bán bất động sản và chưa rõ nghĩa vụ thuế của mình, hãy liên hệ ngay với Tư Vấn Luật Huy Hoàng để được tư vấn miễn phí, nhanh chóng và chính xác.
